"Sepse,
ashtu si mendon nė zemėr tė tij, ashtu ėshtė ai" (Fjalėt e Urta
23:7).
Parathėnie
Nuk mund t'i matim dot gjithmonė
njerėzit nga fjalėt, qė nxjerrin nga goja, sepse ka njerėz, qė ndryshe
flasin e ndryshe mendojnė. Perėndia kėrkon prej nesh, qė tė flasim atė, qė
kemi nė mendje. "O vėllezėr, po
ju bėj thirrje, nėpėrmjet dhembshurisė sė Perėndisė, ta paraqisni trupin
tuaj si fli tė gjallė, tė shenjtėruar, tė pėlqyer te Perėndia, qė ėshtė
shėrbesa juaj e mėnēur. Dhe mos u konformoni me kėtė botė, por
transformohuni me anė tė ripėrtėritjes sė mendjes suaj, qė tė provoni
cili ėshtė i miri, i pėlqyeri dhe i pėrsosuri vullnet i Perėndisė. Sepse,
pėr hirin qė mė ėshtė dhėnė, unė i them secilit prej jush tė mos e vlerėsojė
veten mė shumė se sa duhet ta ēmojė, por tė ketė njė vlerėsim tė pėrkorė,
sipas masės sė besimit qė Perėndia i ndau secilit" (Romakėve
12:1-3).
Mendja e Krishtit
Bibla na thotė se ata, qė nuk
janė besimtarė, nuk mund tė mendojnė dot mendime shpirtėrore. "Nė
fakt mendja e kontrolluar nga mishi ėshtė armiqėsi kundėr Perėndisė, sepse
nuk i nėnshtrohet ligjit tė Perėndisė dhe as nuk mundet" (Romakėve
8:7). Njerėz tė tillė as qė nuk mund tė fillojnė tė mendojnė dot nga ana
shpirtėrore, po nuk iu dha "mendja
e Krishtit" (1 Korintasve 2:16). Edhe ne kėshtu ishim, para se tė
vinim tek Krishti. "Dhe ju vetė, qė
dikur ishit tė huaj dhe armiq nė mendje me veprat tuaja tė kėqija, tani ju
paqtoi" (Kolosianėve 1:21-22). Mendimet tona u ndryshuan vetėm nėpėrmjet
mėshirės sė Perėndisė. "Ndėrmjet
tė cilėve edhe ne dikur jetuam nė lakmitė e mishit tonė duke i plotėsuar dėshirat
e mishit dhe tė mendjes, dhe ishim prej natyre bij tė zemėrimit, ashtu si
edhe tė tjerėt. Por Perėndia, qė ėshtė i pasur nė mėshirė, pėr shkak tė
dashurisė sė tij tė madhe me tė cilėn na deshi, edhe atėherė kur ishim tė
vdekur nė faje, na dha jetė me Krishtin (ju jeni tė shpėtuar me anė tė
hirit), edhe na ringjalli me tė, dhe me tė na vuri tė rrimė nė vendet
qiellore nė Krishtin Jezus" (Efesianėve 2:3-6). Perėndia filloi tė
na e pastrojė mendjen nėpėrmjet fjalės sė Tij e me anė tė Frymės sė
Shenjtė. "Ai na shpėtoi jo me anė tė veprave tė drejta qė ne bėmė, por
sipas mėshirės sė tij, me anė tė larjes sė rilindjes dhe tė ripėrtėritjes
sė Frymės sė Shenjtė" (Titit 3:5). Ndaj edhe ne, ashtu si burri
gadarenas i pushtuar nga djajtė, e kemi tani mendjen "nė
rregull" (Marku 5:15).
Njė mendje e re
Besimtarėt e rilindur vėrtet
kanė njė mendje tė re, e cila ėshtė nė gjendje ta kuptojė zėrin e Frymės
sė Shenjtė e ta sjellė atė zė vazhdimisht nė mendje. Si besimtarė tė
tillė, ne nuk udhėhiqemi mė prej pikėpamjeve tė vdekura tė kėsaj bote,
por jemi tė lirė pėr t'i shkuar pas fuqisė jetė-ndryshuese tė Perėndisė.
"Sepse ata qė rrojnė sipas mishit
e ēojnė mendjen nė gjėrat e mishit, por ata qė rrojnė sipas Frymės nė gjėrat
e Frymės. Nė fakt mendja e kontrolluar nga mishi prodhon vdekje, por mendja e
kontro-lluar nga Fryma prodhon jetė dhe paqe...Sepse tė gjithė ata qė udhėhiqen
nga Fryma e Perėndisė janė bij tė Perėndisė" (Romakėve 8:5-6,
14). Mė pėrpara, Bibla pėr ne ishte thjesht njė libėr, tė cilin s'kishim dėshirė
ta lexonim. Por tani, gjejmė "kėnaqėsi
nė ligjin e Perėndisė sipas njeriut tė brendshėm" (Romakėve
7:22). Mė pėrpara, nuk i afroheshim dot Perėndisė. Kurse tani mund ta
adhurojmė Atė "nė frymė dhe nė
tė vėrtetė" (Gjoni 4:24).
Perėndia i di mendimet tona
"Mė
heto, o Perėndi, dhe njihe zemrėn time; mė provo dhe njihi mendimet e mia"
(Psalmi 139:23). Ai dėshiron, qė tė na i largojė fare nga mendja ato mendime,
qė na e ndotin shpirtin. "Sepse nga
brenda, domethėnė nga zemra e njeriut, dalin mendimet e mbrapshta, shkeljet e
kurorės, kurvėrimi, vrasjet, vjedhjet, lakmitė, ligėsitė, mashtrimet,
pafytyrėsia, smira, blasfemia, kryelartėsia, budallallėku. Tė gjitha kėto tė
mbrapshta dalin nga brenda dhe e ndotin njeriut (Marku 7:21-23). Nuk mund
t'ia fshehim dot mendimet Zotit. Ashtu siē na vjen turp pėr tė thėnė apo pėr
tė bėrė ca gjėra apo veprime tė caktuara, ashtu duhet tė na vijė turp,
edhe kur mendojmė mendime tė gabuara, apo tė pista e mėkatare. "Sepse
ēka zemra qet goja" (Mateu 12:34). Duhet tė lutemi sė bashku me
Davidin: "U miratofshin para teje
fjalėt e gojės sime dhe pėrsiatjet e zemrės sime, o Zot, kėshtjella ime dhe
shpėtimtari im" (Psalmi 19:14).
Farat e veprave
Mendimet janė farat e veprave.
Mendimet, nė fillim, mendohen nė mendje, pastaj bėhen realitet nė formėn e
veprave. Trupi bėn atė qė i thotė mendja. Nuk ėshtė pėr t'u habitur, pra,
qė ata, tė cilėt admirojnė njė aktor, apo kėngėtar tė famshėm, shumė
shpejt fillojnė dhe vishen, flasin apo ecin, si ky aktor apo kėngėtar, d.m.th.
e kopjojnė atė nė ēdo drejtim. Fjala e Perėndisė na thotė: "Kini
nė ju po atė ndjenjė qė ishte nė Jezu Krishtin" (Filipianėve
2:5)... "Sė fundi, vėllezėr, tė gjitha gjėrat qė janė tė vėrteta, tė
gjitha gjėrat qė janė tė ndershme, tė gjitha gjėrat qė janė tė drejta,
tė gjitha gjėrat qė janė tė pastra, tė gjitha gjėrat qė janė tė
dashura, tė gjitha gjėrat qė janė me famė tė mirė, nėse ka ndonjė
virtyt dhe nėse ka ndonjė lėvdim, kėto mendoni" (Filipianėve 4:8).
Njė mendje e tillė do tė fillojė tė japė frytet e drejtėsisė, tė shenjtėrisė
dhe tė perėndishmėrisė. Nė kėtė mėnyrė, arrijmė tė shfaqim "frytin
e Frymės" nė jetėn tonė tė pėrditshme (shiko Galatasve 5:22 dhe
Efesianėve 5:9). Kur e kemi mendjen tek gjėrat qiellore, edhe karakteri ynė
fillon e transformohet. "Kini nė
mend gjėrat qė janė atje lart, jo ato qė janė mbi tokė" (Kolosianėve
3:2).
Pėrfundim
![]()
© 2/5/2009